Checkers (หมากฮอสสากลแบบอเมริกัน) เล่นบนกระดาน 8×8 เฉพาะช่องสีเข้ม แต่ละฝ่ายมี 12 ตัว เดินทแยงไปข้างหน้าครั้งละหนึ่งช่อง และ ต้องกิน เมื่อมีหมากให้กิน กระโดดข้ามตัวฝ่ายตรงข้ามที่อยู่ติดกันไปลงช่องว่างถัดไป หมากที่ไปถึงแถวสุดท้ายของอีกฝ่ายจะกลายเป็นฮอส (King) ที่เดินถอยหลังได้ ผู้ชนะคือฝ่ายที่กินหมากอีกฝ่ายหมด หรือทำให้เดินไม่ได้
ขอบอกตรงๆ ก่อน: หมากฮอสที่คนไทยเล่นกันทั่วไปคือ หมากฮอสไทย ซึ่งกติกาไม่เหมือนกับ Checkers ในบทความนี้ทั้งหมด จุดที่ต่างที่สุดคือจำนวนตัวหมาก และฮอสที่ในหมากฮอสไทยเดินได้ไกล ส่วนในกติกาอเมริกันเดินได้แค่หนึ่งช่อง เราคือทีม VSPocket แอปของเราใช้กติกา Checkers แบบอเมริกันเท่านั้น ไม่มีโหมดหมากฮอสไทย บทความนี้จึงอธิบายกติกาที่ใช้ในแอปให้ตรงตามจริง แล้วมีตารางเทียบกับหมากฮอสไทยไว้ด้านล่าง จะได้ไม่เอากติกาสองแบบมาปนกัน
VSPocket เล่นสองคนบนเครื่องเดียวได้แบบไม่ต้องใช้อินเทอร์เน็ต หรือเล่นกับ AI และออนไลน์กับเพื่อน ดาวน์โหลดฟรี
กระดานและการจัดตัวหมาก
ใช้กระดาน 8×8 เหมือนหมากรุก แต่เดินเฉพาะ ช่องสีเข้ม ช่องสีอ่อนไม่ได้ใช้เลย แต่ละฝ่ายวางหมาก 12 ตัวบนช่องสีเข้มของสามแถวหลังสุดของตัวเอง ภาพด้านล่างคือฝ่ายดำอยู่ด้านบน ฝ่ายแดงอยู่ด้านล่าง และ ฝ่ายดำเดินก่อน แล้วสลับกันเดิน จัดกระดานให้ช่องมุมซ้ายมือล่างของแต่ละคนเป็นช่องสีเข้ม
การเดินของหมากธรรมดา
หมากธรรมดา (ยังไม่เป็นฮอส) เดินทแยงไปข้างหน้าได้ครั้งละหนึ่งช่อง ไปช่องว่างเท่านั้น และเดินถอยหลังไม่ได้เลย ในภาพ จุดสีเหลืองคือช่องที่หมากแดงไปได้
การกินบังคับ: กติกาที่ทำให้ Checkers สนุก
ถ้าหมากฝ่ายตรงข้ามอยู่ติดหมากของเราทางทแยง และช่องถัดไปด้านหลังตัวนั้นว่าง เรากระโดดข้ามไปลงช่องว่างนั้นเพื่อกินได้ หมากธรรมดากินได้ไปข้างหน้าเท่านั้น แต่กติกาที่ทำให้เกมต่างจากการเดินอย่างเดียวคือ กินเป็นข้อบังคับ ถ้ามีตาที่กินได้ บนกระดานตรงไหนก็ตาม ต้องเดินกินหนึ่งในนั้น เลือกเดินเงียบๆ แทนไม่ได้ และเรามักใช้ข้อนี้วางกับดัก เสียหมากหนึ่งตัวเพื่อบังคับให้ฝ่ายตรงข้ามกินแล้วเปิดทางให้เรากินกลับหลายตัว
ก่อนกิน
หลังกิน
กระโดดกินต่อเนื่อง
ถ้าหลังกระโดดแล้ว หมากตัวเดิมยังมีตัวให้กินต่อ ต้อง กินต่อในตาเดียวกัน จนกว่าจะไม่มีให้กิน ภาพด้านล่างหมากแดงเดียวกินสองตัวในตาเดียว มีข้อยกเว้นข้อเดียวที่ควรจำ: ถ้าหมากธรรมดากระโดดไปถึงแถวสุดท้ายของอีกฝ่ายกลางทาง ตาจะจบทันทีแม้ยังมีให้กินต่อ แล้วค่อยกินต่อในฐานะฮอสในตาถัดไป
ก่อนกิน
หลังกินสองตัวในตาเดียว
VSPocket: บอร์ดเกม 2 คน
แอปรวม 18 เกมกระดานและเกมไพ่ ทั้ง Checkers หมากรุกสากล รีเวอร์ซี โชกิ และอื่นๆ มีหน้ากติกาในทุกเกม เล่นสองคนบนเครื่องเดียว กับ AI หรือออนไลน์กับเพื่อนได้
ดูรายละเอียดของ VSPocketฮอส (King): เลื่อนขั้นและเดินอย่างไร
ทันทีที่หมากธรรมดาเดินไปถึงแถวสุดท้ายของฝ่ายตรงข้าม จะ กลายเป็นฮอส (King) ตรงนั้นเลย ในภาพแทนด้วยวงขอบเหลืองและสัญลักษณ์มงกุฎ ฮอสเดินและกินทแยงได้ทั้งไปหน้าและถอยหลัง ซึ่งเป็นความต่างที่ใหญ่จากหมากธรรมดา
อีกก้าวเดียวถึงแถวสุดท้าย
เลื่อนเป็นฮอส
ฮอสในแอปเดินได้ช่องเดียว ต่างจากหมากฮอสไทย
ตรงนี้คือจุดที่ผู้เล่นหมากฮอสไทยจะเจอกับความต่างเป็นอย่างแรก: ในกติกาที่ VSPocket ใช้ ฮอสเดินทแยงได้ครั้งละหนึ่งช่องเท่านั้น ไม่มีฮอสที่วิ่งยาวทั้งแนวทแยง ส่วนหมากฮอสไทยที่เล่นกันทั่วไป ฮอสเดินทแยงได้กี่ช่องก็ได้ ภาพเทียบด้านล่างวางฮอสไว้ที่กลางกระดานเหมือนกัน จุดสีเหลืองคือช่องที่ไปได้
ฮอสใน VSPocket (กติกาอเมริกัน)
ฮอสแบบไทย (เดินไกล)
ชนะและเสมอ
ชนะเมื่อ กินหมากของอีกฝ่ายหมด หรือทำให้อีกฝ่ายไม่มีหมากตัวใดเดินได้เลย (หมากที่เหลือถูกขวางจนไปไหนไม่ได้ก็นับ) ใน VSPocket เกมจะเสมออัตโนมัติถ้าผ่านไป 80 ครึ่งตาโดยไม่มีการกินหมากและไม่มีการเดินหมากธรรมดา คือเหลือแต่การเดินฮอสไปมา และยอมแพ้ได้ทุกเมื่อเมื่อเสียเปรียบ กฎเสมอแบบอื่นที่แข่งขันจริงใช้ เช่น การนับตาเดิน มีหลายแบบและต่างกันตามกติกาแต่ละประเภท
ตารางเทียบ: VSPocket (Checkers อเมริกัน) กับหมากฮอสไทย
ตารางนี้เทียบเฉพาะประเด็นที่ต่างกันชัดเจน คอลัมน์ VSPocket ตรวจกับตัวแอปแล้ว ส่วนหมากฮอสไทยเป็นกติกาที่เล่นกันทั่วไป รายละเอียดปลีกย่อยของสนามหรือกลุ่มผู้เล่นอาจต่างออกไป
| หัวข้อ | VSPocket (Checkers อเมริกัน) | หมากฮอสไทย (ที่เล่นกันทั่วไป) |
|---|---|---|
| กระดาน | 8×8 เดินช่องสีเข้ม | 8×8 เดินช่องสีเข้ม |
| จำนวนหมากต่อฝ่าย | 12 ตัว (สามแถว) | 8 ตัว (สองแถว) |
| หมากธรรมดาเดิน | ทแยงไปหน้า 1 ช่อง | ทแยงไปหน้า 1 ช่อง |
| การกิน | บังคับกิน กินต่อเนื่อง หมากธรรมดากินไปหน้าเท่านั้น | บังคับกิน กินต่อเนื่องได้ |
| ฮอส (King) | เดินและกินทแยงได้ครั้งละ 1 ช่อง ทั้งไปหน้าและถอยหลัง | เดินทแยงได้กี่ช่องก็ได้ และกินระยะไกลได้ |
| ถึงแถวสุดท้ายกลางทางกินต่อ | ตาจบทันที กินต่อในตาถัดไปในฐานะฮอส | ควรตรวจกติกาของสนามที่เล่น |
| เสมอ | 80 ครึ่งตาที่มีแต่การเดินฮอสโดยไม่กิน | มีกฎนับตาเดินต่างออกไป |
ถ้าคุณเล่นหมากฮอสไทยเป็นอยู่แล้ว ส่วนที่ใช้ต่อได้ทันทีคือการเดินทแยง การกินบังคับ และการวางกับดักด้วยการเสียหมากแลกกินหลายตัว ส่วนที่ต้องปรับคือจำนวนหมากที่มากกว่า และฮอสที่ช้าลงมาก เพราะเดินได้ครั้งละช่อง ทำให้เกมในกติกาอเมริกันเน้นการจัดทัพและจังหวะมากกว่าการไล่ด้วยฮอสทางไกล
เริ่มเล่นแล้วควรคิดอะไรเป็นอันดับแรก
สามข้อที่ใช้ได้ตั้งแต่เกมแรก: ก่อนเดินทุกครั้ง ให้เช็กว่าฝ่ายตรงข้าม “ถูกบังคับให้กิน” อะไรได้บ้างหลังตานี้ เพราะกับดักส่วนใหญ่มาจากข้อนี้ รักษาหมากแถวหลังไว้ให้นานที่สุดเพื่อกันไม่ให้อีกฝ่ายได้ฮอสง่ายๆ และไม่ต้องรีบดันหมากไปริมกระดาน เพราะหมากริมกระดานถูกกินยากแต่ก็ทำอะไรได้น้อยด้วย การเล่นกับ AI ระดับต่ำหรือกับเพื่อนบนเครื่องเดียวช่วยให้เห็นกับดักการกินบังคับได้เร็วกว่าอ่านอย่างเดียว
เล่นสองคนบนเครื่องเดียว กับ AI หรือออนไลน์กับเพื่อน มีหน้ากติกาในแอปไว้เปิดดูระหว่างเล่น
คำถามที่พบบ่อย
หมากฮอสสากล (Checkers) ต่างจากหมากฮอสไทยอย่างไร
ทั้งสองเล่นบนกระดาน 8×8 เดินทแยงบนช่องสีเข้ม และต้องกินเมื่อกินได้ แต่ Checkers แบบอเมริกันที่ VSPocket ใช้ แต่ละฝ่ายมี 12 ตัว และฮอส (King) เดินได้ครั้งละหนึ่งช่อง ส่วนหมากฮอสไทยที่เล่นกันทั่วไปแต่ละฝ่ายมี 8 ตัว และฮอสเดินทแยงได้ไกลกี่ช่องก็ได้ รายละเอียดปลีกย่อยของหมากฮอสไทยอาจต่างกันตามสนามหรือกลุ่มผู้เล่น ควรตกลงกติกากันก่อนเล่น
หมากฮอสต้องกินทุกครั้งที่กินได้หรือไม่
ใช่ ในกติกาที่ VSPocket ใช้ ถ้ามีหมากตัวใดบนกระดานกินได้ ผู้เล่นต้องเดินกินหนึ่งในนั้น เลือกเดินธรรมดาแทนไม่ได้ และถ้าหลังกระโดดแล้วหมากตัวเดิมยังกินต่อได้ ต้องกินต่อในตาเดียวกันจนกว่าจะไม่มีให้กิน
ฮอส (King) เดินอย่างไร เลื่อนเป็นฮอสเมื่อไหร่
หมากธรรมดาที่เดินไปถึงแถวสุดท้ายของฝ่ายตรงข้ามจะเลื่อนเป็นฮอสทันที ฮอสเดินและกินทแยงได้ทั้งไปหน้าและถอยหลัง ในกติกาที่ VSPocket ใช้ ฮอสเดินได้ครั้งละหนึ่งช่อง ต่างจากหมากฮอสไทยที่ฮอสเดินได้ไกล
หมากฮอสชนะและเสมอเมื่อไหร่
ชนะเมื่อกินหมากของอีกฝ่ายหมด หรือทำให้อีกฝ่ายไม่มีหมากตัวใดเดินได้เลย ใน VSPocket เกมจะเสมออัตโนมัติถ้าผ่านไป 80 ครึ่งตาโดยไม่มีการกินหมากและไม่มีการเดินหมากธรรมดา คือเดินแต่ฮอสอย่างเดียว และยอมแพ้ได้ทุกเมื่อ